zgemi    I    Basnda Biz    I    Yaynlar    I    Yanl Bilinenler
Anasayfa   I   letiim

Prof. Dr. ükrü BAYRAKTAR

Göz Hastalklar Uzman
Glokom ve Katarakt Cerrahisi






Prof. Dr. Zerrin BAYRAKTAR

Göz Hastalklar Uzman
Retina Hastalklar ve Cerrahisi






Badat cad. Cemal Bey Apt.
No. 393/1 Kat.2 D.17 aknbakkal
Suadiye / stanbul
Tel. 0216 358 25 01
E-mail. [email protected]

Videolar

Prof. Dr. kr Bayraktar'n konuk olduu TV programlarn izlemek iin ltfen tklaynz...

Sk Sorulan Sorular

Prof. Dr. kr Bayraktar Sorularnz yantlyor
 
     
             
     


Gz tansiyonu nedir?

Bu soruya yant verirken gzmzn yapsn ve ilevlerini irdelemek gereklidir. Gzmzn n ksmnda kornea ve gz mercei isimli iki nemli doku bulunur; keskin ve net bir gr iin n bu dokulardan hi kayba uramadan gemesi gereklidir, bu nedenle bu dokularda kan damarlar bulunmaz. Ancak bu dokulardaki hcreler de yaamlarn srdrmek iin vcudumuzdaki dier hcreler gibi oksijen ve besin maddelerine ihtiya duyarlar ayrca atk maddelerin de ortamdan uzaklatrlmas gerekir; ite dier dokularda kan dolamnn yapt bu grevleri gzde gz ii svs denen zel bir dolam sistemi yerine getirir. Bu svnn her iki saatte bir yenilenmesi gerekmektedir. Glokom hastalnda svnn gze giriinde bir sorun yoktur, ancak gz terk etmesini salayan kanal sistemi bozulmutur; bu nedenle sv gzde birikir ve gz iinde basn (gz tansiyonu) ykselir.

Grme fonksiyonu iin ok nemli bir organ olan gzmz aslnda bir kameradr; asl grme olay beyindeki grme merkezinde gerekleir. Gz ve beyin arasndaki balanty salayan kabloya grme siniri adn veriyoruz. Gz tansiyonu ykselince grme sinirini oluturan hcreler zerinde ezici ve tahrip edici bir etki oluturur. te gz artm olan gz tansiyonuna bal olarak ortaya kan bu sinir hcrelerinin kayb sonucu oluan hastala glokom adn veriyoruz. Zedelenen sinir hcreleri kendilerini yenileyemezler, bu nedenle grme sinirindeki hcrelerin lm belli bir sre sonunda kalc grme kaybna yol aar.

Glokoma bal olarak gelimi olan grme bozukluunu ne yazk ki dzeltemiyoruz; ancak tan konduktan sonra tedaviyle sinir kaybnn daha ileri aamaya gemesini nleyebiliyoruz. Bu nedenle gz hekimi olarak amacmz glokomda olabildii kadar erken evrede tehis koymak ve zaman yitirmeden tedaviye balamaktr.


GLOKOMDA ERKEN TEHS GZ KURTARIR!


Ykselmi olan gz tansiyonunun belirtileri nelerdir?


Gz tansiyonu ykselmesi genellikle hibir nemli belirti vermeden kalc grme kayb oluturmaktadr.
Hasar genellikle yava gelitii ve sklkla gzlerden birinde daha erken ortaya kt iin (dier gzn etkilenmesi yllar sonra ortaya kabilir, bu nedenle kii ancak salam gzn tesadfen kapatt zaman hasta gzdeki problemi kefeder) genellikle tehis gecikir. Gz tansiyonu yksek olan glokom hastalarnn ancak ok aznda ar ve kzarklk gibi belirtiler bulunur. Bu nedenle glokom iin ok nemli olan erken tehis ancak salkl bireylere yaplacak tarama muayeneleri ile salanabilir.

Kimler glokom asndan risk tar?


Yksek gz tansiyonunun en nemli nedeni genetiktir
. Ailesinde (birinci ya da ikinci derece akrabalar) glokom bulunan kiiler zellikle risk altndadr. Miyop kiilerde glokom skl normal bireylere gre yaklak be kat artmtr. Genetik olarak miyop ile glokom birliktelii nemlidir, miyop derecesi arttka glokom skl daha da artar. Hipermetrop olan bireylerde de farkl bir glokom tr olan dar al glokom/glokom krizi grlebilmektedir. Her trl yoldan (tablet, merhem, burun veya az ii sprey ya da gz damlas olarak) kortizonlu ila kullanm duyarl kiilerde nemli bir gz tansiyonu ve glokom nedeni olabilmektedir. Ayrca veit, retina dekolman, retinann kanamal hastalklar (eker hastal ve damar tkanklklar gibi) travma ve gz tmrleri gibi dier gz hastal olan kiilerde gz tansiyonu ykseklii grlebilir.

Glokomun Trkiyede grlme skl nedir?


Tm dnyada yaklak 70 milyon insanda glokom bulunduu (dnya nfusunun kabaca yzde biri) hesaplanmaktadr. Bunlarn yaklak onda biri (7 milyon kii) glokom nedeniyle grme fonksiyonlarn kaybetmi ve kr olmu durumdadrlar. lkemizde ok salkl veriler yoktur, ancak yaplan aratrmalar yaklak olarak ayn oranlar vermitir (yaklak olarak bir milyona yakn glokom hastas). Ya arttka glokom grlme skl artar; altml yalarda %2, yetmili yalarda %5e kar. Her iki cinste eit oranda grlr (kadn veya erkek ayrt etmez). Her yataki bireylerde grlebilir, ancak grlme skl ilerleyen yala birlikte artar.

Burada vurgulanmas gereken nemli husus hastalarn en az yarsnn henz tan almam olduu ve glokomlu olduunu bilmemeleridir. Bu nedenle glokom hala nemli bir halk sal problemidir.


Gz tansiyonu hangi sklkla llmelidir?


Genetik yatknl olan kiilerin ocukluktan itibaren ylda bir dzenli olarak gz tansiyonlarn ltrmeleri nerilmektedir. Ailesinde hi glokom olmayan bireylerin ise krk yandan itibaren dzenli olarak iki ylda bir gz tansiyonunu ltrmeleri erken tan iin yararldr. Miyoplarn ailede glokom olmasa da erken yatan (yirmili yalar) itibaren ylda bir gz tansiyonunu ltrmeleri gereklidir. Burada zellikle miyop derecesi hzl artan (ylda bir derecenin zerinde) ocuklarn da mutlaka gz tansiyonunu ltrmesi gerektiinin altn izmek istiyorum.

Gz tansiyonu yksek olan herkeste glokom ortaya kar m?


Bu soruya hayr yantn vermekteyiz, nk herkeste muhtemelen yine baz koruyucu genetik faktrlere bal olarak gz sinirindeki hasar ayn hzla gereklememektedir. Gz tansiyonu ayn deerde; rnein 24 olan iki kiiden birisinde ileri evre glokom saptanrken dierinde yllarca sinir hasar gelimeyebilmektedir.

Hipertansiyonlu hastalarda gz tansiyonu yksek midir?


Bu soruya da hayr yantn vermek doru olacaktr; nk vcudumuzdaki su-tuz metabolizmasn, bbrekler ile kalp damar sistemini ve hormon sistemini ilgilendiren karmak bir hastalk olan hipertansiyon ile tamamen gze ait lokal bir hastalk olan gz tansiyonunu birbirinden farkl mekanizmalar belirlemektedir. Glokomu olan bir kiide kontrolsz hipertansiyon kadar hipotansiyon da grme sinirindeki hasar ilerletebilmektedir. Bu nedenle glokomlu kiilerde byk tansiyonun 11 ile 14, kk tansiyonun ise 6,5 ile 8 arasnda tutulmas ( kk tansiyon 6nn altna dyorsa hipertansiyon ilalar azaltlmal ya da kesilmelidir) nerilmektedir.

Bilgisayar kullanm gz tansiyonunu etkiler mi?


Hayr, uzun saatler boyunca bilgisayar kullanan kiilerde gz ars, sulanma gibi belirtiler sk grlr ancak bunlarn nedeni ok byk olaslkla gz tansiyonu ykseklii olmayp gz bozukluu ve gz kurumasdr ve uygun gzlk ve damlalar ile baarl bir ekilde tedavi edilirler. Ancak yine de bu bulgular ile gelen hastalarmza mutlaka gz tansiyonunu lerek glokom olmadklarna emin oluyoruz.

Glokom (gz tansiyonu hastalnn) trleri nelerdir?


Erikinlerde grlen glokom hastaln ak al ve dar al olarak ikiye ayrmak mmkndr. Daha sk grlen (tm glokomlarn yaklak drtte ) ak al glokomda svnn kt kanal sistemi muayene edildiinde normal (ak) olduu saptanr, ancak mikroskobik dzeydeki bozukluklar svnn gz terk etmesini zorlatrmakta ve sonuta gz tansiyonu ykselmektedir. Nispeten seyrek grlen dar al glokom ise genellikle hipermetrop gzlerin hastaldr, nispeten kk olan bu gzlerde gz iindeki skklktan dolay gz iindeki svnn gz iinde serbeste dolam engellenmekte ve svnn gz terk ettii kanallar tkanmaktadr. Sonuta sv kanallarnn tamamen devre d kalmasna bal olarak gz tansiyonu ok ar ykselip (gz tansiyonu krizi) ok ksa sre iinde kalc grme kayb oluturabilmektedir. Bu tr gzlerde eer tam olarak kriz yoksa ak al glokom hastalarnda olduu gibi hibir belirti olmayabilir, bazen gz evresinde ar ya da bir k kaynana bakldnda renkli haleler grlmesi sz konusu olabilir. Arzu edilmeyen byle bir durumun ortaya kmamas iin kriz riski tayan gzlerin saptanmas ok nemlidir. Bunun iin sadece gz tansiyonu kontrol yeterli olmayabilir, phelenilen durumlarda mutlaka deneyimli bir uzman tarafndan kanal sistemi zel bir mercekle muayene edilerek (gonyoskopi) riskli bir durum olup olmadnn kesin olarak ortaya konmas gerekir.





Glokomda takip nasl yaplr? Hastalktan tmyle kurtulmak mmkn m?

Glokomlu hastada muayene tamamlandktan sonra gz tansiyonunu ne kadar drmemiz gerektiini belirliyoruz ve kendimize bir hedef tansiyon deeri seiyoruz. Daha sonra uygun tedavi ile bu hedef gz tansiyonuna ulaldktan sonra hasta takibe alnr, nk kontrol altndaki hastalarda yllar iinde gz tansiyonu tekrar ykselebilir. Bunun nedeni kanallardaki tkankln ilerlemesidir. Bu nedenle glokom tans konduktan sonra hastann yaam boyunca takibi gerekir. Ylda en az kez gz tansiyonu lm ve iki kez de OCT veya grme alan testi yaplarak takip edilir. Kesin ve kalc glokom tedavi ancak gen tedavisi ile mmkn olabilecektir. Ancak bu alanda daha ok fazla yol kat edilmesi gerekmektedir.

Glokomlu hastann yaam


Gz tansiyonu okumak yazmak ya da gz kullanmak ile artmaz. Glokomlu hastalar normal kiiler gibi alabilir ve yaamlarn srdrebilirler. Fiziksel aktivite yararldr ve kstlanmas gerekmez. Yaplan aratrmalar ksa sre iinde ar sv alnmasnn gz tansiyonunu geici bir sre iin arttrabileceini gsterdii iin ar (2 litreden fazla) sv tketiminden kanmak ve alnan svy gn iine yaymak nerilmektedir. Ar kilo alm istenmeyen bir durumdur, dengeli beslenme nerilir, vitamin ve mineral takviyesinin ise yarar kantlanmamtr.

 

 

 

 

 
Göz Tansiyonu Nedir? Göz Tansiyonu Tehisi Göz Tansiyonu
Tedavileri
ocuklarda
Glokom
Göz Tansiyonu Ameliyatlar Glokom
Katarakt
Glokom'da Endoskopik
Lazer Tedavisi
Glokom'da (Göz Tansiyonu'nda) Stent Tedavisi
 
Bu sitedeki bilgiler ticari kayg tamakszn bilgilendirme amaldr
Bu site salk hizmeti vermez, bilgiler tan ve tedavi iin kullanlmaz